Filodendron ‘Xanadu’ (poprawnie Philodendron xanadu Croat, Mayo & Boos 2003) pojawił się w sprzedaży na całym świecie bodajże na początku 2000 r. i od razu został okrzyknięty jedną z najlepiej prezentujących się nowych roślin do domu, biura, jak i do dekoracji ogrodów w ciepłych strefach klimatycznych. Mocne korzenie, zwarty pokrój, z ciekawie wyglądającymi, lekko wciętymi liśćmi (z wyglądu przypominającymi ludzkie palce) i całkiem niewielkie rozmiary były ciekawą alternatywą dla dużych i zajmujących wiele miejsca Ph. bipinnatifidum (niepoprawnie: Ph. selloum), tak często uprawianych w warunkach mieszkaniowych oraz na zewnątrz (USA, Hawaii i w innych, ciepłych rejonach).

W ślad za Ph. ‘Xanadu’, zaczęto produkować w laboratoriach (metodą TC, ang. tissue culture – hodowla tkanek) inne odmiany, jak Ph. ‘Showboat’ i Ph. ‘Golden’ xanadu, ale do nich przejdę na końcu tego artykułu.

Philodendron xanadu (znany te pod nazwami Philodendron 'Xanadu', Philodendron 'Winterbourn', Philodendron 'Aussie', Philodendron ‘Xanadue’) nie jest hybrydą, ale naturalnym gatunkiem filodendrona, i członkiem podgatunku Meconostigma (filodendrony o pokroju drzewiastym). Fakt ten zatwierdzili botanicy po publikacji w 2002 r. artykułu autorstwa T. B. Croat’a, S. Mayo, J. O. Boosa „A New Species of Brazilian Philodendron subgenus Meconostigma (Araceae)” (Aroideana, tom 25, str. 63-66), oraz dodatku przygotowanego tylko przez Juliusa O. Boosa, „Additional notes on Philodendron xanadu” (Aroideana, tom 31 z 2008 r., str. 107-112)¹.

Zacznijmy jednak od umiejscowienia tego filodendrona w systematyce Reveala i ogólnych wiadomości na temat jego uprawy.

Systematyka Philodendron xanadu

Domena: jądrowce

Królestwo: rośliny

Podkrólestwo: naczyniowe

Nadgromada: nasienne

Gromada: okrytonasienne

Klasa: jednoliścienne

Rząd: obrazkowce

Rodzina: obrazkowate

Rodzaj: Philodendron Schott
Gatunek: xanadu Croat, Mayo & J. Boos 2003

Inne informacje:

Pochodzenie: nieznane, prawdopodobnie Brazylia, Ameryka Południowa.²

Budowa: pokrój drzewiasty, może urosnąć do 1,6 m szerokości i 1 m wysokości.
Pęd główny: 1 m wzwyż, 3,5 - 4,5 cm grubości, krótkie międzywęźla, pozostają wyraźne blizny po opadłych liściach o wymiarach 2,9 - 3,2 cm szer. i 9 - 13 mm wys. i kształcie ‘oczu’.
Korzenie: powietrzne i ziemne o grubości 9 - 14 mm.
Łodyżki liściowe: osłonięte, o dł. 43 - 51 cm i grubości 8 - 9 mm.
Kwiatostan: tak, ciemno fioletowo-purpurowa pochwa kwiatowa (spatha) z kremowo-białą kolbą (spadix).
Nasiona: tak, j.w.
Rozmnażanie: generatywne (z nasion), wegetatywne (podział większej liczby roślin z doniczki tak, ale nie udaje się ani podział łodygi jak w przypadku Ph. hederaceum, ani też nie rozmnaża się tym sposobem rośliny przez sadzonkowani części liścia.
Wzrost: umiarkowany w stronę szybkiego, w zależności od zapewnionych warunków zbliżonych lub oddalonych od naturalnych. W dobrych warunkach - rośnie bujnie, a liście są ciemno-zielone z głębszymi wcięciami. W złych - liście małe, blado zielone, z małymi wcięciami lub tylko pofałdowanymi krawędziami, osadzone na długich ogonkach liściowych, łatwo opadają w ciemnych i suchych pomieszczeniach.

Uprawa:

Oświetlenie: Jasne, ale niezbyt słoneczne pomieszczenie, ogrzewane zimą do +20^oC, o wysokiej wilgotności powietrza (stosować nawilżacze, keramzyt na podstawce z wodą i podobne metody).
Podlewanie: Bardzo umiarkowane, tylko kiedy ziemia utraci 90% wilgotności. Korzenie łatwo gniją
i ciężko jest potem roślinę uratować.
Podłoże: przewiewne; może być mieszanka ziemi torfowej z podłożem kokosowym, keramzytem, perlitem, (odkażonym) mchem, ziemią do storczyków z kawałkami kory i włóknami kokosowymi dla poprawienia przepływu powietrza.
Doniczka: gliniana lub plastikowa; w glinianej gleba szybciej wysycha, ale zimą będzie się oziębiała, chociaż można podłożyć styropian. W plastikowej można rzadziej podlewać, ale łatwiej jest zalać ziemię, chyba że na dno włoży się dużą ilość węgla drzewnego, potłuczonych doniczek glinianych, cegły, keramzytu.